Posts

VERDRAAID

Afbeelding
WOORD VOORAF In 2004 verscheen een opmerkelijk boek van de auteurs Jaap Peters en Judith Pauw, met als titel: ‘Intensieve Menshouderij’ (met als ondertitel: ‘Hoe kwaliteit oplost in rationaliteit ) Opmerkelijk, omdat het de staat van bestseller bereikte. Dat is op zich niet zo bijzonder, maar voor een nonfiction boek met als onderwerp ‘bedrijfsorganisatie’ niet alledaags en beslist niet zonder reden. Het heeft nogal wat stof doen opwaaien. In 2012 verscheen van de hand van Wouter Hart, in samenwerking met Marius Buiting, het boek: ‘ Verdraaide Organisaties ’ (met als ondertitel: ‘ Terug naar de bedoeling’ ). In het woord ‘verdraaide’ is de ‘d’ gespiegeld afgebeeld. Beiden boeken en recente geschiedenis vormen mijn uitgangspunt voor hetgeen volgt. INLEIDING Toen in 1979 Margaret Thatcher de verkeizingen in Engeland won en Labour het onderspit dolf, brak er in de UK een nieuwe tijd aan. Met grote voortvarendheid pakte haar regering de privatiser...

De frustratie van Bill Gates

Afbeelding
Een consument die een product aanschaft, dat niet blijkt te doen waartoe het is gemaakt, is met recht gefrustreerd. De auto die niet start, de computer die vastloopt, de stroom die uitvalt, het dak dat lekt, kortom, alles wat niet doet wat het zou moeten doen, is een bron van frustratie. Op macroniveau is iets dergelijks aan de hand als in een samenleving een wijdverbreid gevoel van onvrede heerst aangaande overheidsdiensten. Let wel, die diensten worden dan beschouwd als ‘producten’, tot stand gebracht door beheersbare processen. De gevoelde frustratie kan zo een hele beroepsgroep treffen.   In de Verenigde Staten heerste op overheidsniveau ontevredenheid over het onderwijs. Economisch zag men de voorsprong van landen als China, Brazilië en India groeien, voorafgegaan door Japan en Zuid-Korea. Dat kon maar één ding betekenen; het onderwijs in voornoemde landen moest wel veel beter zijn. Om economisch aan de top te blijven zag men als oplossing een rigoureuze onderwijsher...

Tweede taal, zin of onzin

Afbeelding
Dit scho oljaar gaan we op [onze school] starten met Engels vanaf groep 1 t/m8. Hoe vroeger je een vreemde taal leert, des te beter dat gaat. Engels op de basisschool is verplicht vanaf groep 7, maar steeds meer scholen starten al eerder. Als volwassenen staan we er keer op keer versteld van hoe makkelijk kinderen een vreemde taal oppakken. Dat komt omdat kinderen tussen 0 en 6 jaar het meest ontvankelijk zijn voor taal. Het lijkt ons dan ook niet meer dan logisch om de kinderen al op jonge leeftijd een vreemde taal aan te bieden. Dit vond ik op de website van een basisschool. Het wordt dus logisch gevonden om kinderen al op jonge leeftijd een vreemde taal aan te bieden. Ik twijfel aan die logica. Op het eerste gezicht lijkt er weinig in te brengen tegen de gebruikte argumentatie; het is verbazingwekkend hoe jonge kinderen vanaf de brabbelfase tot ‘praten’ komen. Maar er schuilt een behoorlijke adder onder het gras: het verwerven van de moedertaal is van een geheel andere or...

CITOscore; het gouden kalf van het basisonderwijs

Afbeelding
Je kent deze situatie wel; een kind komt trots met het schoolrapport thuis. Vader, moeder, opa, oma en eventuele andere familieleden loven het kind en niet zelden leverde dit een aardige financiële, of andere beloning op. Het ziet er naar uit dat dit beeld bijgesteld moet worden. Voor ik dit nader verklaar, eerst het volgende: ‘Onderwijs’ vindt plaats binnen de interactie leerling/leerkracht. De leerling is een individu met een aantal persoonlijkheidskenmerken en de leerkracht ook. Het onderwijsresultaat komt tot stand in het wederzijdse contact. Nu komt het mij voor dat in de vigerende onderwijsvisie de nadruk is verschoven van leerling naar leerkracht als het gaat om de behaalde resultaten. En ik ontkom er niet aan dat te verklaren door te stellen dat de leerkracht als aangrijpingspunt gemakkelijker te benaderen is dan de leerling. Zij/hij is verantwoordelijk voor het proces . De vraag of dat per definintie óók geldt voor het resultaat betwijfel ik. Aanleiding voor dit alles is e...

Zwarte Piet

Afbeelding
Oké dan, de oude schoolmeester mengt zich ook in het Pietendebat, dat in oktober 2013 de Hollandse gemoederen verhitte: Allereerst wil ik verwijzen naar het werk van één van de meest vooraanstaande 20-eeuwse filosofen; Michel Foucault (1926 – 1984). Hij was niet zozeer een denker die opzoek was   naar dé waarheid, maar hij zocht naar datgene wat in verschillende historische perioden als waarheid werd beschouwd. Het verbindende element, of elementen, die het waarheidsgehalte van de aangelgenheden in een tijdsgewricht bepaalde, noemde hij het ‘discours’, in het Nederlands te vertalen met ‘vertoog’. Het gaat dan om een innerlijke logica, waardoor de dingen hun betekenis krijgen en tegen de achtergrond waarvan ze te duiden zijn. Foucault was niet zozeer geïnteresseerd in de dingen zelf, maar meer in die achtergrond, het heersende vertoog. Hij vergelijkt zijn methode om de dingen te benaderen met ‘archeologie’. Een archeoloog die een voorwerp heeft opgegraven, gaat op zoek naar d...

Representatie

Afbeelding
Ik heb heel wat vergaderingen meegemaakt over de vraag hoe wij naar de ouders toe de leerprestaties van de kinderen het best konden rapporteren. Het schoolrapport was en is een gewichtig document, waar in gezinnen en familie’s veel belang aan werd en wordt gehecht. Het traditionele rapport bestaande uit cijfers heb ik vervangen zien worden door woordrapporten en rapporten die bestonden uit ingekleurde bolletjes. Maar hoe uitgebreid ook, ik bleef een gevoel houden – en ik ben vast niet de enige – dat een rapport niet kan samenvallen met een kind. Een mondelinge toelichting op het rapport kon aanleiding zijn voor twistdisputen tussen ouder en leerkracht: ‘Thuis kan ons kind zich uren concentreren…!’ Het punt is natuurlijk dat een rapport geen enkel zicht geeft op het leerproces en de context waarin zich dat voltrekt. Mondelinge toelichting blijft dan een bron van twijfel. Als aanvullende, objectieve instrumenten verschenen de toetsen. Maar ook daar schitteren context en persoonskenmerk...